Logistieke Barometer Nederlandse Gezondheidszorg

Een terugblik op de ontwikkelingen uit 2014

  • Share

De Nederlandse gezondheidszorg is begonnen aan de grootste transitie sinds de jaren zestig.

Hoe gaat het met de sector in deze turbulente tijden? 2014 was een intensief jaar met veel interessante ontwikkelingen, waarin:

  • Alle instellingen in de GGZ, Jeugdzorg en Care zich opmaakten voor de transitie;
  • De GGZ-instellingen uitstel kregen om hun jaarrekeningen 2014 in te dienen;
  • De transities bij ziekenhuizen en GGZ-instellingen grotendeels achter de rug waren en de effecten van de prestatiebekostiging duidelijk zichtbaar werden.

De openbare rapportages van zorginstellingen geven tot op heden nog weinig inzicht in hun logistieke prestaties. Het grootste accent ligt nog altijd op financiën en productie. Met de Logistieke Barometer beogen wij deze leemte op te vullen.

Hieronder vindt u de belangrijkste resultaten en de conclusies; voor de gedetailleerde cijfers kunt u de volledige Logistieke Barometer Nederlandse Gezondheidszorg downloaden via de link in de rechterkolom.

De instellingen zijn individueel en per subsector geanalyseerd. We onderscheiden de volgende subsectoren:

  • UMC’s

    EY – Logistieke Barometer Nederlandse Gezondheidszorg: UMC's

    Er lijkt sprake van een verschuiving van de minder complexe casuïstiek van UMC’s naar overige ziekenhuizen.

    Daar waar de ligduur bij de algemene ziekenhuizen de afgelopen jaren is afgenomen, is deze bij de UMC’s gestegen. Ook het lagere aantal dagbehandelingen en de stijging van de herhaalfactor lijkt te bevestigen dat UMC’s te maken hebben met een complexere patiëntenpopulatie.

    Het is voor de UMC’s van belang om hun beddencapaciteit en personele capaciteit af te stemmen op de veranderende zorgvraag. Daarnaast staan de UMC’s de komende jaren voor de uitdaging om een adequate vergoeding te krijgen en de kosten beheersbaar te houden.

  • Topklinische ziekenhuizen

    EY – Logistieke Barometer Nederlandse Gezondheidszorg: Topklinische ziekenhuizen

    Net als in de UMC’s is er in de topklinische huizen sprake van een dalend aantal opnamen in combinatie met een toename in ligduur.

    De topklinische ziekenhuizen lijken moeite te hebben met het aanpassen van de beddencapaciteit en hun personele capaciteit op de daling in klinische productie. Daarom staan de topklinische ziekenhuizen de komende jaren voor de volgende uitdagingen:

    een adequate pricing en contractering, passend bij een kleinere patiëntenpopulatie met een zwaardere zorgmix;

    aanpassing van personele capaciteit en bedden op de zorgvraag, alsmede efficiency van processen om de kosten beheersbaar te houden.

  • Algemene ziekenhuizen

    EY – Logistieke Barometer Nederlandse Gezondheidszorg: Algemene ziekenhuizen

    Zowel in de kliniek als op de polikliniek lijkt sprake van afname van de zorgvraag.

    Indien een daling van de zorgvraag inderdaad zou doorzetten, net als de groeiende druk van de zorgverzekeraars, dan is het waarschijnlijk dat de opbrengsten van de algemene ziekenhuizen de komende jaren niet zullen toenemen of zelfs zullen dalen.

    De algemene ziekenhuizen staan daarmee voor de uitdaging om hun beleid en organisatie hierop aan te passen. Door verdere afname van beddencapaciteit en personele capaciteit gecombineerd met procesoptimalisatie, maar ook door hun business model te vernieuwen.

  • Langdurige zorg

    (gehandicaptenzorg, verpleging, verzorging en thuiszorg)

    EY – Logistieke Barometer Nederlandse Gezondheidszorg: Langdurige zorg

    In de ouderenzorg is de verschuiving van intramurale naar extramurale zorg duidelijk zichtbaar; de aanpassing van beddencapaciteit en personele formatie echter nog niet.

    In de gehandicaptenzorg is (nog) weinig verandering zichtbaar: voor deze sector is de zorgvraag relatief stabiel gebleven.

    We verwachten dat de intramurale capaciteit in de komende jaren verder zal afnemen als vertraagd effect op de wijzigingen in de bekostiging van de langdurige zorg. Bovendien zullen zorgaanbieders nog nadrukkelijker moeten sturen op logistieke parameters.

    Een vergelijkbare trend verwachten we voor de personele formatie. De invoering van de nieuwe Wmo leidt tot zowel tarief- als volumedruk, waardoor de organisaties tijdig maatregelen zullen moeten treffen om een positief operationeel resultaat te realiseren.

  • GGZ

    EY – Logistieke Barometer Nederlandse Gezondheidszorg: GGZ

    De noodzaak om kosten terug te brengen blijkt nog niet echt uit de cijfers tot en met 2014.

    De verwachting is dat voor 2015 en 2016 er sprake zal zijn van een sterkere daling van de kosten en een daling van het aantal fte.

    Verder dwingen herschikking van zorg tussen eerste, tweede en derde lijn de GGZ-zorgorganisaties tot nieuwe samenwerkingsvormen en wijzigingen in het aanbod. Dit zal effect hebben op opbrengsten en kosten.

Bepalend voor de agenda van zorgaanbieders op grond van bovenstaande:

  • Herijken van de organisatiestrategie op de toekomstige ontwikkelingen.
  • Ontwikkelen van een business model waarin duidelijk wordt op welke wijze de zorginstelling toegevoegde waarde wil leveren voor patiënten/cliënten en overige stakeholders en het bijbehorende verdienmodel.
  • Optimaliseren van zorgprocessen op basis van zorgpaden en -programma’s die zijn afgestemd op de behoefte van de klant.
  • Realiseren van een adequate integrale planning op tactisch niveau en een flexibele inzet van capaciteiten voor optimale toegangstijden en capaciteitsbenutting.
  • Slim gebruik maken van de mogelijkheden van Digital Health om het rendement op peil te houden én aan te sluiten bij de veranderende behoeften en verwachtingen van patiënten/cliënten.
  • Realiseren van duurzame kostenreductie en resultaatverbetering via nieuwe zorgconcepten, advanced predictive analytics en toepassing van technologie.