5 minuten leestijd 26 okt. 2021

Met uitzondering van de financiële sector is het rapporteren op klimaatdoelstellingen voor Nederlandse bedrijven vaak nog een afvinkexercitie.

Nederlandse klimaatrapportages bieden nog voldoende ruimte voor verbetering

Door Rob Wortelboer

EY Nederland Associate Partner Climate Change & Sustainability Services

Betrouwbaar. Nuchter. Hands-on. Geniet ervan om samen met klanten en collega’s te bouwen aan een nieuw vakgebied binnen de accountancy.

5 minuten leestijd 26 okt. 2021

Met uitzondering van de financiële sector is het rapporteren op klimaatdoelstellingen voor Nederlandse bedrijven vaak nog een afvinkexercitie.

In het kort

  • Klimaatrapportages zijn in Nederland al behoorlijk ingeburgerd; 75% van de ondernemingen houdt zich er mee bezig tegenover 60% wereldwijd.
  • De kwaliteit van die rapportages is echter weinig indrukwekkend en blijft achter bij het mondiale beeld.
  • De Nederlandse financiële sector presteert juist wél goed, ook in internationaal perspectief.
  • In de overige sectoren komt eigenlijk alleen het rapporteren over klimaatdoelstellingen uit de verf.

Dat is de belangrijkste conclusie uit de Climate Risk Disclosure Barometer The Netherlands 2021 van EY. In die publicatie zijn de jaarverslagen van 64 Nederlandse bedrijven beoordeeld naar de mate waarin zij rapporteren over klimaatdoelen. Daarbij is een onderverdeling gemaakt in financiële bedrijven, niet-financiële bedrijven en overige ondernemingen.

Vertrekpunt hierbij is het framework van de Taskforce on Climate Related Financial Disclosures (TCFD) van de Financial Stability Board (FSB). De elf TCFD-aanbevelingen rond klimaatrapportage hebben betrekking op vier thema’s: governance, strategie, risicomanagement en doelstellingen.

Weinig samenhang

Eerst een opvallend positief punt. Het algemene beeld voor Nederland is dat klimaatrapportages al behoorlijk zijn ingeburgerd. 75% van de Nederlandse bedrijven houdt zich ermee bezig, ruim meer dan de 60% wereldwijd. Opvallend is dat van de vier TFCD-thema’s het onderdeel doelstellingen in Nederland het best ontwikkeld is. Meer dan de helft van de beoordeelde bedrijven (53%) verstrekt bijvoorbeeld concrete streefcijfers over terugdringing van CO2-uitstoot en verkleining van de ecologische voetafdruk.

De kwaliteit van de rapportages ten aanzien van de overige drie TFCD-thema’s is echter weinig indrukwekkend en blijft achter bij het mondiale beeld. Er is weliswaar sprake van een zekere mate van governance rond klimaatdoelen en er zijn concrete doelstellingen in de vorm van streefcijfers. Ook een vorm van risicomanagement is vaak wel aanwezig, maar van enige samenhang is nauwelijks sprake. Bovendien ontbreekt de strategische component vaak. Als het bijvoorbeeld gaat om het integreren van klimaatmodellen en het definiëren van KPI’s voor risico’s en kansen, zijn er nog genoeg verbeteringen mogelijk.

Dat geldt overigens niet voor de financiële sector in Nederland, die zelfs in internationaal opzicht opvallend goed presteert. Eigenlijk is de geboekte vooruitgang op het gebied van klimaatrapportages in het afgelopen jaar volledig toe te schrijven aan de financials. Banken, verzekeraars, beleggingsinstellingen en pensioenfondsen gelden echt als voorlopers. Vermoedelijk is dit mede een gevolg van het feit dat de financiële sector al jarenlang gewend is aan het opstellen van rapportages voor externe toezichthouders. Belangrijke volgende uitdaging voor de financials is het rapporteren over de CO2-impact van gefinancierde emissies in hun investeringsportefeuilles.

De geboekte vooruitgang op het gebied van klimaatrapportages in het afgelopen jaar is volledig toe te schrijven aan de financials.
Rob Wortelboer
EY Nederland Associate Partner Climate Change & Sustainability Services

Klimaatscenario’s weinig gebruikt

Belangrijke tekortkomingen in de rapportages van het Nederlandse bedrijfsleven hebben betrekking op governance en strategie. Ondernemingen melden weliswaar in 44% van de gevallen dat de raad van bestuur en/of het management betrokken zijn bij klimaatgerelateerde onderwerpen, maar wat die werkzaamheden precies inhouden blijft vaak onduidelijk. Een ander belangrijk verbeterpunt voor het bedrijfsleven is de vorm waarin het rapporteert over klimaatgerelateerde onderwerpen. Een groot deel van de bedrijven doet dat via ratingbureaus of stopt die informatie in aparte rapporten, terwijl het TCFD-framework er juist voor pleit die informatie samen met financiële overzichten te publiceren. Op die manier kunnen gebruikers van het jaarverslag het klimaatmanagement en het financieel beleid in samenhang beoordelen.

Ook de mate waarin klimaatscenario’s als onderdeel van de strategische aanpak worden gebruikt valt mondiaal uit de toon. In Nederland gebruikt slechts een kwart van de bedrijven dergelijke scenario’s, waar dat wereldwijd 41% is. Juist op dit voor het reguliere bedrijfsleven ingewikkelde onderwerp laat opnieuw de financiële sector zich van zijn beste kant zien. Dat deze sector zeer uitgebreid ervaring heeft met risicomanagement en meer dan andere sectoren vertrouwd is met het denken in scenario’s en modellen zal daar niet vreemd aan zijn.

Het is vooral laaghangend fruit waar in rapportages over klimaatimpact aandacht naar uitgaat.
Rob Wortelboer
EY Nederland Associate Partner Climate Change & Sustainability Services

Versnelling is nodig

Kijkend naar de categorie niet-financiële ondernemingen (in bijvoorbeeld landbouw, transport en energie) moeten we constateren dat zij in vergelijking met hun internationale peers benedengemiddeld presteren. Eigenlijk komt alleen het rapporteren over klimaatdoelstellingen uit de verf. Rapportage over de strategische omgang met risico’s en kansen is daarentegen ronduit zwak ontwikkeld. Zeker bedrijven die een belangrijke rol wordt toegedicht in de energietransitie zouden zich dit mogen aanrekenen.

Overigens is er een restcategorie van sectoren (vastgoed, telecommunicatie, retail en gezondheidszorg) die hun zaakjes op het gebied van klimaatrapportages nog slechter voor elkaar hebben. Onlogisch is dat niet, omdat zij niet tot de TCFD-sleutelsectoren behoren. Bovendien staan zij minder dan andere sectoren in de schijnwerpers als het gaat om het realiseren van klimaatdoelen. Ook deze sectoren zullen echter onvermijdelijk een bijdrage moeten leveren.

De Climate Risk Disclosure Barometer The Netherlands 2021 roept het beeld op dat het vooral laaghangend fruit is waar in rapportages over klimaatimpact aandacht naar uitgaat. Op de meer ingewikkelde onderdelen zijn nog flink wat stappen te zetten. Het geheel overziend moet de conclusie dan ook luiden dat er meer dan genoeg ruimte is voor verbetering. Het is te hopen dat het bedrijfsleven die ruimte de komende jaren ook daadwerkelijk gaat benutten. Want er is absoluut een versnelling nodig willen we de in het Nederlandse Klimaatakkoord vastgelegde klimaatdoelen van 2030 halen.

Hoe scoort uw organisatie ten opzichte van andere organisaties?

Wilt u een specifiek rapport waarin we uw organisatie benchmarken ten opzichte van andere organisaties in uw subsector, geef dan via deze link uw gegevens door. Wij maken een rapport op maat.

Geef nu uw gegevens én de manier van vergelijken (bijvoorbeeld per subsector) door. Wij maken voor u een benchmarkrapport dat wij persoonlijk met u bespreken.

Vraag nu aan

Samenvatting

Driekwart van de Nederlandse ondernemingen houdt zich bezig met klimaatrapportages. De kwaliteit van die rapportages is echter weinig indrukwekkend. Het best scoort het bedrijfsleven op het rapporteren over klimaatdoelstellingen. Meer dan de helft van de in de Climate Risk Disclosure Barometer The Netherlands 2021 van EY beoordeelde bedrijven (53%) verstrekt bijvoorbeeld concrete streefcijfers over terugdringing van CO2-uitstoot. Dat lijkt bemoedigend, maar het is in feite laaghangend fruit. De uitdaging is om te rapporteren conform het framework van de Taskforce on Climate Related Financial Disclosures (TCFD). Dus niet alleen over doelstellingen, maar ook over strategie, governance en risicobeheersing rond het klimaatbeleid.

Over dit artikel

Door Rob Wortelboer

EY Nederland Associate Partner Climate Change & Sustainability Services

Betrouwbaar. Nuchter. Hands-on. Geniet ervan om samen met klanten en collega’s te bouwen aan een nieuw vakgebied binnen de accountancy.