3 minuten leestijd 31 mrt 2020
In de pensioensector zijn we nog vaak te lief voor elkaar

In de pensioensector zijn we nog vaak te lief voor elkaar

Door

EY Nederland

Multidisciplinaire organisatie voor zakelijke diensten

3 minuten leestijd 31 mrt 2020

Vertrouwen is goed, maar dialoog is beter. Als compliance in het DNA van de organisatie zit, kan daar geen compliance officer daar tegenop.

Door Tamara Vlamings, advocaat bij HVG Law

Steeds vaker kom ik pensioenbestuurders tegen die het belangrijk vinden om zich verdienstelijk te maken voor de samenleving. Dat past in een maatschappelijke trend en het geeft meestal veel voldoening. Bovendien is het ook hartstikke leuk om met je financiële kennis actief te worden als penningmeester bij de plaatselijke voetbalclub. Daar heeft die club wat aan! Maar wat als de voorzitter van diezelfde voetbalclub een bestuursfunctie bij een pensioenuitvoerder heeft? En wat als die uitvoerder de administratieve dienstverlening voor jouw pensioenfonds verzorgt? Kan dat wel door de beugel? Belangenverstrengeling kan hier aan de orde zijn en ik merk dat het heden ten dage niet gemakkelijk is om zakelijk en privé strikt gescheiden te houden. Want in bovengenoemd voorbeeld zal er bij onenigheid tussen fonds en uitvoerder mogelijk een reflex zijn om de problemen als bestuurders onderling te regelen. Zakelijk en privé lopen op die manier behoorlijk door elkaar. Dan verschijnen er mogelijk nare verhalen in de krant en is Leiden in last.

Gedrag en cultuur delven in pensioenland nog altijd het onderspit ten opzichte van financiën en techniek. Dat leidt soms tot een verkeerd soort zuinigheid als het om compliance gaat. ”Dat geld kunnen we wel beter besteden”, hoor je dan. Of: ”Dat is geld van de deelnemers”. Tegelijkertijd stelt men zonder blikken of blozen forse bedragen beschikbaar voor een ALM-studie. Sommige pensioenbestuurders beschouwen compliance nog te vaak als ‘een moetje’ en zien een compliance officer als een soort politieman. Die mag dan beoordelen of een gedragscode in voldoende mate is nageleefd, en een vinkje zetten als dat het geval is. Terwijl een volwassen vorm van compliance zoveel meer is. Juist in een nog vrij traditionele omgeving als de pensioensector waar mensen terughoudend zijn om elkaar aan te spreken op dingen die misschien niet helemaal goed gaan. Je komt elkaar immers altijd weer tegen; het is een klein wereldje. Is het niet op de voetbalclub, dan wel in een ander bestuursorgaan. Niemand vindt het leuk om een ander met een onplezierige boodschap te confronteren. Wie zou niet de neiging hebben om, als de gelegenheid zich voordoet, een netelige kwestie onder het vloerkleed te vegen?

Natuurlijk overdrijf ik schromelijk. Maar vraagt u zichzelf eens af: hebben wij onze processen kritisch doorgelicht op onvolkomenheden die tot forse reputatieschade kunnen leiden? En doen we dat niet eens in de drie jaar maar doorlopend, zodat we bij een incident of klokkenluidersmelding direct gepaste maatregelen kunnen nemen? Kijken we ook naar gedrag en cultuur op de werkvloer en in de top van de organisatie? Met welke mensen zitten we aan de bestuurstafel en wat zijn onze drijfveren? Zijn we wel divers genoeg qua samenstelling en zijn we niet te veel op harmonie gericht? Dat geldt ook in de relatie tussen fonds en uitvoerder. Wordt die voortdurend gemonitord en wordt er gecontroleerd of contractueel vastgelegde afspraken in de praktijk wel worden nageleefd? Ik stel die vraag regelmatig aan pensioenfondsbestuurders en niet zelden is het antwoord: “Onze uitbestedingspartner voorziet ons vier keer per jaar van een kwartaalrapportage en daaruit blijkt dat het onder controle is”. Vertrouwen is goed, maar controle is beter.

Zelf hanteer ik trouwens graag een variant op die uitspraak: vertrouwen is goed, maar dialoog is beter. Want een open cultuur waarin mensen aangemoedigd worden om vrijuit te spreken over onderwerpen die hen dwars zitten, kan organisaties voor catastrofes behoeden. En dan blijkt dat mensen die dialoog ook nog fijn vinden omdat dat inzicht geeft en de bewustwording vergroot. Op dat moment wordt compliance onderdeel van het DNA van de organisatie. Eigenlijk kan daar geen compliance officer tegenop.

Eye on Finance magazine

Eye on Finance magazine biedt inzichten, informeert en inspireert executives in de financiële sector.

Lees hier

Samenvatting

Vertrouwen is goed, maar dialoog is beter. Want een open cultuur waarin mensen aangemoedigd worden om vrijuit te spreken over onderwerpen die hen dwars zitten, kan organisaties voor catastrofes behoeden. En dan blijkt dat mensen die dialoog ook nog fijn vinden omdat dat inzicht geeft en de bewustwording vergroot. Op dat moment wordt compliance onderdeel van het DNA van de organisatie. Eigenlijk kan daar geen compliance officer tegenop.

Over dit artikel

Door

EY Nederland

Multidisciplinaire organisatie voor zakelijke diensten