Ceny transferowe

Odpowiedzialność członków zarządów

  • Podziel się

 

Rosnąca odpowiedzialność członków zarządu za rozliczenia wewnątrzgrupowe – co to w praktyce oznacza?

Jednym z kluczowych obszarów zmian proponowanych w projekcie ustawy  PIT / CIT z 15 czerwca 2015 roku jest wprowadzenie obowiązku składania w terminie składania deklaracji CIT oświadczenia podatnika potwierdzającego sporządzenie za dany rok finansowy dokumentacji cen transferowych.

Chociaż projekt ustawy nie wskazuje wprost, kto takie oświadczenie powinien podpisać, wskazówki takie znalazły się w uzasadnieniu do ustawy. Zgodnie z jego brzmieniem, oświadczenie takie w praktyce powinno być podpisywane przez zarząd / członka zarządu, jako osoby odpowiedzialnej za decyzje strategiczne dotyczące polityki cen transferowych „[…] wiarygodne potwierdzenie kompletności sporządzonej dokumentacji podatkowej możliwe jest wyłącznie z poziomu zarządu podmiotu krajowego”.

Co to oznacza?

Przede wszystkim rozszerzenie odpowiedzialności zarządów / członków zarządów za rynkowość realizowanych lokalnie transakcji wewnątrzgrupowych.

Chociaż nowelizacja nie zmienia przepisów Kodeksu karnego skarbowego, oświadczenie podatnika o sporządzeniu dokumentacji cen transferowych będzie w praktyce traktowane przez fiskusa jak informacja podatkowa.

Zgodnie z art. 80 Kodeksu karnego skarbowego, nieprzedstawienie informacji podatkowej bądź przedstawienie nieprawidłowych danych przez podatnika sankcjonowane jest grzywną w wysokości do 120 lub 240 stawek dziennych. Zgodnie z obecnymi przepisami wysokość maksymalnej grzywny wynosi ponad 16 mln zł, a przy nadzwyczajnym obostrzeniu – ponad 24 mln zł. 

Tylko w 2014 roku sądy orzekły – tytułem kary grzywny – łączną kwotę ponad 3,3 mln zł, a inspektorzy kontroli skarbowej nałożyli ogółem 39 665 mandatów karnych na kwotę 9,4 mln zł. Daje to średnio biorąc grzywny na poziomie ok. 250 tys zł.

Chociaż maksymalne wartości grzywien nie są w praktyce nakładane przez fiskusa i tak mogą być one dla członków zarządów dotkliwe. Co ważne, nałożone kary nie mogą być pokryte przez spółkę. Musza one być pokryte bezpośrednio przez indywidualną osobę z osobistego majątku, w przypadku naruszenia przepisów Kodeksu karnego skarbowego.

Ale nie tylko grzywny mogą być dotkliwe dla zarządów / członków zarządów.

Skazanie ze przestępstwo skarbowe podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Karnego (na okres do 10 lat, po którym następuje zatarcie skazania). Umieszczenie danych skazanego w Krajowym Rejestrze Karnym może być przeszkodą w szczególności do pełnienia określonych funkcji w biznesie (np. w sektorze usług finansowych, ubezpieczeniowych, budowlanych).

Ponadto, przepisy prawa zamówień publicznych zabraniają brania udziału w przetargach spółkom, w których osoby skazane za przestępstwo skarbowe pełnią funkcje członka zarządu.

Ta odpowiedzialność może dotknąć także innych osób w spółce!

Zakres osób potencjalnie odpowiedzialnych za rozliczenia podatkowe, zgodnie z brzmieniem art. 9 § 1 i 3 Kodeksu Karnego Skarbowego jest stosunkowo szeroki i dotyczy zarówno osób wykonujących dane obowiązki wynikające z przepisów prawa podatkowego (np. składających deklaracje podatkowe, prowadzących księgi podatkowe, wystawiających faktury), jak również osób, które zajmują się sprawami gospodarczymi, w szczególności finansowymi spółki.

W praktyce takie regulacje dają dużą swobodę organom ścigania w doborze osób, którym stawiane są zarzuty popełnienia czynu zabronionego i umożliwiają postawienie zarzutu kilku osobom za popełnienie tego samego czynu, a tym samym multiplikowanie grzywien i innych kar.

Potencjalnie narażeni na pociągnięcie do odpowiedzialności są w szczególności:

  • Prezes Zarządu / Dyrektor Finansowy / inni członkowie Zarządu
  • Dyrektor Podatkowy / Tax Manager
  • Doradca podatkowy / Główna Księgowa, etc.

Jak przygotować się do dodatkowych obowiązków?

W świetle wprowadzenia dodatkowego obowiązku podpisywania oświadczenia o przygotowaniu dokumentacji cen transferowych przez członków zarządów, na znaczeniu zyskuje jakościowe podejście do przygotowania dokumentacji cen transferowych.

W szczególności, kluczowy staje się aktywny udział polskich pomiotów w przygotowywaniu polityk i dokumentacji opracowywanych centralnie, który pozwoli na  uwzględnienie lokalnej perspektywy, a także ograniczenie ryzyka odpowiedzialności karno-skarbowej osób odpowiedzialnych za kwestie cen transferowych w spółce.

Sprawdź sam czy jesteś gotowy na te zmiany. 

Więcej o odpowiedzialności karnej skarbowej