Νόμος 5275/2026 - Προώθηση πολιτικών νόμιμης μετανάστευσης και ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1233

Στις 06.02.2026 δημοσιεύθηκε ο Νόμος 5275/2026 (ο Νόμος) για την προώθηση πολιτικών νόμιμης μετανάστευσης και την ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1233, εισάγοντας σημαντικές τροποποιήσεις του Κώδικα Μετανάστευσης. Σκοπός του Νόμου είναι η διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου πλαισίου μεταναστευτικής πολιτικής, το οποίο θα ρυθμίζει και θα εγγυάται την προσέλκυση πολιτών τρίτων χωρών αποκλειστικά μέσω νόμιμων διαδικασιών και θα συμβάλλει στην πρόληψη και αντιμετώπιση της παράνομης μετανάστευσης.

Οι πιο σημαντικές τροποποιήσεις αφορούν τα ακόλουθα σημεία:

1. Ο Νόμος εισάγει:

α) ενιαία διαδικασία υποβολής αίτησης για τη χορήγηση ενιαίας άδειας, η οποία επιτρέπει στους πολίτες τρίτων χωρών να διαμένουν στην ελληνική επικράτεια για εργασία, με στόχο να απλουστευθούν οι διαδικασίες εισδοχής των συγκεκριμένων προσώπων και να διευκολυνθεί ο έλεγχος του καθεστώτος τους και

β) κοινό σύνολο δικαιωμάτων για τους εργαζομένους από τρίτες χώρες που διαμένουν νόμιμα στην ελληνική επικράτεια, ανεξαρτήτως του σκοπού της αρχικής εισδοχής τους, τα οποία βασίζονται σε ίση μεταχείριση με εκείνη που επιφυλάσσεται στους Έλληνες πολίτες (άρθρο 3).

2. Αναθεωρείται η διαδικασία υποβολής αίτησης ανανέωσης άδειας διαμονής ως ακολούθως: Ο πολίτης τρίτης χώρας οφείλει, εντός προθεσμίας δύο (2) μηνών πριν από τη λήξη ισχύος της, να υποβάλει σχετική αίτηση ανανέωσης. Εκπρόθεσμη αίτηση για την ανανέωση άδειας διαμονής μπορεί να κατατεθεί μέχρι και τρεις (3) μήνες μετά τη λήξη ισχύος της – και όχι εντός ενός (1) μηνός, όπως προβλεπόταν μέχρι τώρα. Στην περίπτωση αυτή επιβάλλεται πρόστιμο ύψους εκατό (100) € για κάθε μήνα καθυστέρησης. Μετά την πάροδο των τριών (3) μηνών από τη λήξη της άδειας διαμονής, δεν είναι δυνατή η κατάθεση σχετικής αίτησης, εκτός εάν συντρέχουν, αποδεδειγμένα, λόγοι ανωτέρας βίας (άρθρο 12).

3. Πολίτες τρίτων χωρών που εισέρχονται στην Ελλάδα με σκοπό τις σπουδές ή την έρευνα ή με σκοπό τις σπουδές σε Κολλέγιο, μπορούν, μετά την ολοκλήρωση των σπουδών ή της έρευνας, να παραμείνουν στην Ελλάδα για περίοδο ενός (1) έτους, προκειμένου: α) να αναζητήσουν εργασία ως εργαζόμενοι υψηλής ειδίκευσης, ως εργαζόμενοι ειδικού σκοπού  ή ως εργαζόμενοι με σχέση εξαρτημένης εργασίας  ή β) να συστήσουν επιχείρηση (άρθρο 13).

4. Η διάρκεια ισχύος της «Μπλε κάρτας της ΕΕ» αυξάνεται σε τριετή από διετή διάρκεια και ανανεώνεται για τρία (3) έτη κάθε φορά (άρθρο 19).

5. Νόμιμα αδειοδοτημένες εταιρείες προσωρινής απασχόλησης, οι οποίες έχουν μετοχικό κεφάλαιο €1.000.000 δύνανται να μετακαλέσουν εργαζόμενους ως άμεσοι εργοδότες με σκοπό τον περαιτέρω δανεισμό του σε έμμεσους εργοδότες (άρθρο 21). Για την ενεργοποίηση της εν λόγω διάταξης αναμένεται η έκδοση Υπουργικής Απόφασης.

6. Σε πολίτες τρίτων χωρών που επιθυμούν να εισέλθουν στη χώρα, ως εξειδικευμένο τεχνικό προσωπικό επιχείρησης που είναι εγκατεστημένη σε τρίτη χώρα, στο πλαίσιο σύμβασής της με ημεδαπή εταιρεία, για την κατασκευή μονάδων παραγωγής στους τομείς της τεχνολογίας, του φαρμάκου και της βιομηχανίας [υπό τον όρο το ύψος της επένδυσης είναι μεγαλύτερο των δέκα εκατομμυρίων ευρώ (€10.000.000)], χορηγείται εθνική θεώρηση εισόδου που επιτρέπει τη διαμονή για εργασία (τίτλος διαμονής τύπου «Ζ.13»). Η θεώρηση εισόδου έχει διάρκεια ίση με τον χρόνο που απαιτείται για την εκπλήρωση της αναληφθείσας συμβατικής υποχρέωσης από την εγκατεστημένη σε τρίτη χώρα επιχείρηση, και δεν μπορεί να υπερβαίνει, συνολικά, τους δώδεκα (12) μήνες (άρθρο 22).

7. Σε πολίτες τρίτων χωρών που επιθυμούν να εισέλθουν στη χώρα, ως εργαζόμενοι αποκλειστικά σε επιχειρήσεις του Εθνικού Μητρώου Νεοφυών Επιχειρήσεων («Elevate Greece»), χορηγείται εθνική θεώρηση για την είσοδο και διαμονή διάρκειας δώδεκα (12) μηνών, («Tech visa» - τίτλος διαμονής κατηγορίας «Ζ.13Α»). Ο πολίτης τρίτης χώρας έχει τη δυνατότητα να συνοδεύεται από τα μέλη της οικογένειάς του, τα οποία λαμβάνουν αντίστοιχη εθνική θεώρηση εισόδου, και δεν έχει τη δυνατότητα αλλαγής εργοδότη κατά τη διάρκεια ισχύος της εθνικής θεώρησης εισόδου.  Ο πολίτης τρίτης χώρας, πριν από τη λήξη της εθνικής θεώρησης εισόδου, μπορεί να υποβάλει αίτημα για τη χορήγηση άδειας διαμονής τύπου «Ε.1» - «Μπλε Κάρτα της ΕΕ» (άρθρο 23).

8. Σε πολίτες τρίτων χωρών, οι οποίοι έχουν γίνει δεκτοί σε Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα  και Νομικά Πρόσωπα Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης  της χώρας, για περίοδο έως ένα (1) έτος, ως επισκέπτες καθηγητές, χορηγείται από την αρμόδια ελληνική προξενική αρχή, εθνική θεώρηση εισόδου, για χρονική περίοδο έως δώδεκα (12) μήνες που επιτρέπει τη διαμονή τους στην ελληνική επικράτεια για τον σκοπό αυτό (τίτλος διαμονής τύπου «Ζ.14») (άρθρο 24).

9. Σε πολίτες τρίτων χωρών, οι οποίοι είναι απόφοιτοι ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος της αλλοδαπής [το οποίο περιλαμβάνεται σε τουλάχιστον δύο (2) από τις διεθνείς λίστες κατάταξης] και κάτοχοι μεταπτυχιακού, διδακτορικού ή μεταδιδακτορικού τίτλου σπουδών ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος της αλλοδαπής [(το οποίο περιλαμβάνεται σε τουλάχιστον δύο (2) από τις διεθνείς λίστες κατάταξης], χορηγείται εθνική θεώρηση εισόδου διάρκειας δώδεκα (12) μηνών, με σκοπό την εισδοχή για αναζήτηση εργασίας ή την ανάπτυξη επαγγελματικής δραστηριότητας (τίτλος διαμονής τύπου «Ζ.15») (άρθρο 25).

10. Σε πολίτες τρίτων χωρών, οι οποίοι είναι σπουδαστές ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της αλλοδαπής, τα οποία έχουν συνάψει συμφωνίες συνεργασίας με Κολλέγια στην Ελλάδα και παρέχουν, κατ’ αποκλειστικότητα, σπουδές, αφενός βάσει συμφωνιών πιστοποίησης (validation) και δικαιόχρησης (franchising) με ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα της αλλοδαπής, αφετέρου βάσει προγραμμάτων σπουδών, τα οποία οδηγούν σε μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών, εφόσον αυτά έχουν πιστοποίηση (accreditation) από διεθνείς οργανισμούς πιστοποίησης, χορηγείται εθνική θεώρηση εισόδου διάρκειας έως εννέα (9) μήνες (τίτλος διαμονής τύπου «Ζ.16») (άρθρο 26).