Bản tin Hải quan & Thương mại Quốc tế | Tháng 8 và 9 năm 2025 

Nội dung chính

Bản tin này cập nhật những điểm chính sau:

• Dự thảo Nghị định thay thế Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý ngoại thương

• Thông tư quy định quy tắc xuất xứ hàng hóa trong Hiệp định Thương mại hàng hóa thuộc Hiệp định khung về Hợp tác Kinh tế Toàn diện giữa Chính phủ các nước thành viên Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á và Chính phủ Đại Hàn Dân Quốc (Hiệp định AKFTA)

• Thủ tục giao dịch điện tử trong lĩnh vực thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu 

• Áp dụng thuế chống bán phá giá (CBPG) tạm thời đối với một số sản phẩm ván sợi gỗ có xuất xứ từ Thái Lan và Trung Quốc

• Sửa đổi, bổ sung thủ tục hành chính trong lĩnh vực Hải quan thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tài chính (BTC)

Một số công văn hướng dẫn đáng chú ý:

• Hoàn thuế đối với hàng hóa nhập khẩu tại chỗ

• Chuyển tải hàng hóa quá cảnh từ toa xe sang toa xe tại cửa khẩu xuất

• Hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT) nộp thừa tại khâu nhập khẩu

• Thuế GTGT đối với hàng nhập khẩu là hàng đã xuất khẩu nhưng bị trả lại

• Thủ tục hải quan đối với hàng hóa mua, bán, thuê mượn giữa doanh nghiệp chế xuất (DNCX) và doanh nghiệp nội địa

• Chính sách thuế GTGT đối với hàng hóa, dịch vụ của DNCX mua vào từ doanh nghiệp nội địa

• Hàng hóa là nguyên liệu nhập khẩu để sản xuất, gia công hàng xuất khẩu vẫn phải nộp thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) tại khâu nhập khẩu

Chi tiết

Dự thảo Nghị định thay thế Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý ngoại thương

Thực hiện chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ tại văn bản số 6906/VPCP-KTTH ngày 24 tháng 7 năm 2025 về việc xây dựng Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức thi hành Luật Quản lý ngoại thương (thay thế Nghị định số 69/2018/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2018) – sau đây gọi chung là Nghị định, Bộ Công Thương (BCT) được giao nhiệm vụ xây dựng và trình dự thảo Nghị định lên Chính phủ trong tháng 11 năm 2025.

Nhằm lấy ý kiến đóng góp từ các cơ quan, tổ chức và cá nhân liên quan, ngày 12 tháng 9 năm 2025, Cục Xuất nhập khẩu đã công bố toàn văn hồ sơ dự thảo trên Cổng thông tin điện tử chính thức của BCT. Một số nội dung sửa đổi nổi bật được đề cập tại dự thảo Nghị định bao gồm:

• Bổ sung quy định về quyền của thương nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam.

• Thương nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam kinh doanh hàng hóa tại Việt Nam chỉ được thực hiện trong phạm vi quyền xuất khẩu, quyền nhập khẩu theo quy định hiện hành của Chính phủ. 

• Thương nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam được mua hàng hóa của thương nhân sản xuất trong nước và chỉ định giao hàng cho thương nhân khác tại Việt Nam để làm nguyên liệu phục vụ gia công hàng hóa cho chính thương nhân nước ngoài đó hoặc làm nguyên liệu phục vụ sản xuất hàng hóa xuất khẩu.

• Bổ sung quy định miễn áp dụng các biện pháp quản lý ngoại thương đối với hàng hóa chưa qua sử dụng được tái nhập của thương nhân

• Sửa đổi, bổ sung quy trình cấp giấy phép kinh doanh tạm nhập, tái xuất; giấy phép tạm nhập, tái xuất; giấy phép tạm xuất, tái nhập; giấy phép kinh doanh chuyển khẩu và giấy phép quá cảnh hàng hóa

• Bổ sung quy định về việc rà soát định kỳ các danh mục hàng hóa, đồng thời cập nhật danh mục hàng hóa cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu phù hợp với các quy định hiện hành; danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu theo giấy phép, điều kiện quy định tại các Phụ lục đính kèm

• Bổ sung nhóm hàng thuốc lá thế hệ mới thuộc mã số hàng hoá (mã HS 2404) vào nhóm danh mục hàng hóa cấm kinh doanh tạm nhập, tái xuất, chuyển khẩu

Theo nội dung ghi nhận tại tờ trình, dự thảo Nghị định đã rà soát và đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính, bãi bỏ một số điều kiện đầu tư kinh doanh, rút ngắn thời gian cấp phép, giảm thành phần hồ sơ so với quy định hiện hành. 

Vui lòng xem toàn văn hồ sơ dự thảo Nghị định để biết thêm chi tiết. 

Thông tư quy định quy tắc xuất xứ hàng hóa trong Hiệp định AKFTA

Ngày 9 tháng 9 năm 2025, BCT ban hành Thông tư số 49/2025/TT-BCT quy định quy tắc xuất xứ hàng hóa trong Hiệp định Thương mại hàng hóa thuộc Hiệp định khung về Hợp tác Kinh tế Toàn diện giữa Chính phủ các nước thành viên của Hiệp định AKFTA (Thông tư 49).

Thông tư 49 cơ bản kế thừa quy tắc xuất xứ hàng hóa trong khuôn khổ Hiệp định AKFTA đã ban hành tại Thông tư số 20/2014/TT-BCT ngày 25 tháng 6 năm 2014 được sửa đổi, bổ sung bởi các Thông tư số 26/2018/TT-BCT ngày 14 tháng 9 năm 2018, Thông tư số 13/2019/TT-BCT ngày 31 tháng 7 năm 2019 và Thông tư số 04/2024/TT-BCT ngày 27 tháng 3 năm 2024, với các quy định chính về cách xác định xuất xứ hàng hóa, chứng nhận và kiểm tra xuất xứ hàng hóa.

Ban hành kèm theo Thông tư 49 là bốn phụ lục, bao gồm: 

• Phụ lục I – Quy tắc cụ thể mặt hàng dựa trên cơ sở hệ thống hài hòa (HS 2022)

• Phụ lục II – Quy định đối với một số hàng hóa đặc biệt

• Phụ lục III – Mẫu C/O mẫu AK

• Phụ lục IV – Mẫu tờ khai bổ sung C/O mẫu AK

Thông tư 49 có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2026. 

Vui lòng xem thêm chi tiết tại Thông tư 49.

Thủ tục giao dịch điện tử trong lĩnh vực thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu

Ngày 29 tháng 7 năm 2025, Chi cục Hải quan Khu vực XVIII ban hành Công văn số 988/HQKV18-NV (Công văn 988) hướng dẫn doanh nghiệp một số nội dung quy định tại Thông tư số 51/2025/TT-BTC ngày 2 tháng 6 năm 2025 của BTC quy định thủ tục về giao dịch điện tử trong lĩnh vực thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh và phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh (Thông tư 51/2025).

Một số hướng dẫn chính tại Công văn 988 như sau:

• Kể từ ngày 7 tháng 8 năm 2025, ngành Hải quan sẽ áp dụng thủ tục về giao dịch điện tử trong lĩnh vực thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh và phương tiện xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh gồm:

• Thu, nộp ngân sách nhà nước bằng phương thức điện tử 

• Thực hiện bảo lãnh khoản nộp ngân sách nhà nước theo quy định đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu bằng phương thức điện tử 

• Người nộp thuế thực hiện giao dịch điện tử trong lĩnh vực thuế quy định tại Thông tư 51/2025 phải có khả năng truy cập và sử dụng mạng Internet, có địa chỉ thư điện tử và có chữ ký số. Theo đó:

• Người nộp thuế thực hiện đăng ký chữ ký số với cơ quan hải quan theo quy định pháp luật về giao dịch điện tử, pháp luật về quản lý thuế để thực hiện nộp thuế điện tử trên cổng thanh toán điện tử hải quan.

• Người nộp thuế là cá nhân đã có mã số thuế chưa được cấp chữ ký số hoặc sử dụng dịch vụ thanh toán điện tử của ngân hàng hoặc tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán thì không phải đăng ký, sử dụng chữ ký số.

• Các phương thức nộp thuế điện tử và lập chứng từ nộp ngân sách nhà nước, bao gồm:

• Cổng thanh toán điện tử hải quan hoặc phần mềm, công cụ hỗ trợ do cơ quan hải quan cung cấp thông qua Cổng thanh toán điện tử hải quan

• Dịch vụ thanh toán điện tử của ngân hàng hoặc tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán

• Thủ tục nộp thuế, tiền phí hải quan, lệ phí hàng hóa điện tử. 

Vui lòng xem thêm chi tiết tại Công văn 988. 

Áp dụng thuế CBPG tạm thời đối với một số sản phẩm ván sợi gỗ có xuất xứ từ Thái Lan và Trung Quốc

Ngày 5 tháng 9 năm 2025, BCT ban hành Quyết định số 2491/QĐ-BCT về việc áp dụng thuế CBPG tạm thời đối với một số sản phẩm ván sợi gỗ có xuất xứ từ Thái Lan và Trung Quốc (Quyết định 2491). Một số nội dung chính liên quan đến hàng hóa bị áp thuế CBPG tạm thời, bao gồm:

• Đặc tính cơ bản: một số sản phẩm ván sợi bằng gỗ hoặc bằng các vật liệu có chất gỗ khác, đã hoặc ghép lại bằng keo hoặc bằng các chất kết dính hữu cơ khác

• Mã HS: 4411.12.00, 4411.13.00, 4411.14.00, 4411.92.00, 4411.93.00 và 4411.94.00

• Mức thuế CBPG tạm thời: tùy theo nhà sản xuất, xuất khẩu và công ty thương mại có liên quan, từ 2,59% đến 39,88% đối với hàng hóa có xuất xứ từ Trung Quốc, từ 8,30% đến 20,20% đối với hàng hóa có xuất xứ từ Thái Lan

• Thuế CBPG tạm thời có hiệu lực sau 15 ngày kể từ ngày Quyết định 2491 ban hành. Thời hạn áp dụng thuế CBPG tạm thời là 120 ngày kể từ ngày có hiệu lực. 

Ngoài ra, Quyết định cũng đề cập đến một số sản phẩm được loại trừ khỏi phạm vi áp thuế CBPG tạm thời, thủ tục, hồ sơ kiểm tra và áp dụng thuế CBPG tạm thời. 

Vui lòng xem thêm chi tiết tại Quyết định 2491.

Sửa đổi, bổ sung thủ tục hành chính trong lĩnh vực Hải quan thuộc phạm vi quản lý của BTC

Ngày 25 tháng 8 năm 2025, BTC ban hành Quyết định số 2902/QĐ-BTC (Quyết định 2902) công bố thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung và bãi bỏ trong lĩnh cực hải quan thuộc phạm vi chức năng quản lý của BTC. Theo đó,

Danh mục thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung bao gồm: 

• Xác định trước xuất xứ hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu

• Thủ tục hải quan đối với hành lý của người nhập cảnh vượt quá định mức miễn thuế, hành lý của người xuất cảnh, nhập cảnh trước, gửi sau chuyến bay

• Thủ tục hải quan đối với tàu bay, tàu biển và tàu hỏa xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh

• Thủ tục hải quan đối với ô tô, mô tô, xe gắn máy xuất cảnh, nhập cảnh

• Thủ tục hải quan đối với phương tiện thuỷ nội địa xuất cảnh, nhập cảnh và phương tiện qua lại khu vực cửa khẩu biên giới để giao nhận hàng hoá

• Thủ tục hải quan đối với hàng hoá tạm xuất, tái nhập và hàng hoá tạm nhập, tái xuất

Danh mục thủ tục hành chính bị bãi bỏ thuộc phạm vi chức năng quản lý của BTC:

• Thủ tục hải quan đối với tàu biển, tàu bay tạm nhập – tái xuất, tạm xuất tái nhập để sửa chữa, bảo dưỡng

• Thủ tục hải quan đối với hàng hóa nhập tạm nhập – tái xuất, tạm xuất – tái nhập để phục vụ hội nghị, hội thảo, nghiên cứu khoa học, giáo dục, thi đấu thể thao, biểu diễn văn hóa, nghệ thuật, khám chữa bệnh, nghiên cứu và phát triển sản phẩm trong thời gian nhất định

• Thủ tục hải quan đối với hàng hóa tạm nhập – tái xuất, tạm xuất – tái nhập để tổ chức hoặc tham dự hội chợ, triển lãm giới thiệu sản phẩm

• Thủ tục hải quan đối với máy móc, thiết bị, linh kiện, phụ tùng, vật dụng tạm nhập để phục vụ thay thế, sửa chữa tàu biển, tàu bay nước ngoài hoặc tạm xuất để thay thế sửa chữa tàu biển, tàu bay Việt Nam ở nước ngoài

• Thủ tục hải quan đối với hàng hóa tạm nhập – tái xuất, tạm xuất – tái nhập khác

Quy trình thực hiện cụ thể được hướng dẫn tại Phần II được đính kèm Quyết định 2902. Quyết định có hiệu lực kể từ ngày ký. Vui lòng xem thêm chi tiết tại Quyết định 2902.

Một số công văn hướng dẫn đáng chú ý: