5 min. czytania 29 lis 2021
Polski Ład i podatek minimalny

Podatek minimalny. Polski Ład wprowadza tzw. podatek minimalny, czyli kolejny obowiązek dla wielu firm

Autor Tomasz Rolewicz

EY Polska, Doradztwo Podatkowe, Partner

Zespół Podatków Korporacyjnych (BTA - Business Tax Advisory).

5 min. czytania 29 lis 2021
Powiązane tematy Doradztwo podatkowe

Wprowadzenie nowego minimalnego podatku dochodowego od osób prawnych (tzw. nowy podatek przychodowy) to jedna z najdalej idących zmian przewidzianych w Polskim Ładzie. 

Wbrew temu co zapowiadał resort finansów, podatek minimalny obciąży on wiele spółek. Jak się okazuje nie tylko tych dużych. Podatek minimalny zapłacą także mniejsze podmioty.

Podatek minimalny – kto płaci, czyli kogo obejmie nowa danina?

Podatek minimalny zapłacą spółki, podatkowe grupy kapitałowe oraz zakłady zagranicznych przedsiębiorców, które w roku podatkowym:

  • poniosą stratę ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych, albo
  • będą miały udział dochodów ze źródła przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych nie mniejszy niż 1 proc.

W praktyce podatek minimalny obejmie wszystkie podmioty spełniające jeden z powyższych warunków, czyli także te najmniejsze. W projekcie nie przewidziano bowiem innego kryterium, w szczególności wielkościowego, dlatego nowa regulacja będzie miała zastosowanie do wszystkich podatników spełniających powyższe warunki.

Ustawodawca przewidział pewne wyłączenia z opodatkowania podatkiem minimalnym. Nowa regulacja nie obejmie:

  1. podmiotów rozpoczynających działalność w roku jej rozpoczęcia i w kolejnych dwóch latach podatkowych,
  2. przedsiębiorstw finansowych,
  3. podmiotów, które uzyskały przychody niższe o co najmniej 30% w stosunku do przychodów uzyskanych w roku podatkowym bezpośrednio poprzedzającym ten rok podatkowy,
  4. podmiotów, których udziałowcami, akcjonariuszami albo wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne i nieposiadające udziałów / akcji / jednostek uczestnictwa w innych podmiotach,
  5. podmiotów, u których większość przychodów operacyjnych w danym roku podatkowym została uzyskana w związku z i) eksploatacją w transporcie międzynarodowym statków morskich lub statków powietrznych, ii) wydobywaniem kopalin, których ceny zależą bezpośrednio lub pośrednio od notowań na światowych rynkach,
  6. podmiotów wchodzących w skład grupy co najmniej dwóch spółek, w której jedna spółka posiada przez cały rok podatkowy bezpośrednio 75% udział w kapitale za pozostałych spółek wchodzących w skład tej grupy, jeżeli i) rok podatkowy spółek obejmuje ten sam okres oraz ii) obliczony za rok podatkowy udział łącznych dochodów spółek w ich łącznych przychodach jest większy niż 1%.

Podatek minimalny 2022 – stawka

Stawka wprowadzona przez nowy podatek przychodowy ma wynosić 10 proc., a podstawą opodatkowania ma być suma:

  • kwoty odpowiadającej 4 proc. wartości przychodów (innych niż z zysków kapitałowych),
  • 10% nadmiarowych płatności do podmiotów powiązanych z grupy kapitałowej. Chodzi m.in. o koszty finansowania dłużnego oraz koszty nabycia określonych praw lub usług niematerialnych od podmiotów powiązanych.

Podatek minimalny będzie pomniejszany o kwotę CIT należnego za ten sam rok. Przewidziano również mechanizm odliczenia zapłaconego podatku minimalnego od podatku CIT w danym zeznaniu rocznym i przez kolejne 3 lata podatkowe. Podatnicy będą jednak zobowiązani do wykazywania w zeznaniu podatkowym podstawy opodatkowania, dokonanych jej pomniejszeń, a także kwoty minimalnego podatku dochodowego.

Jak obliczyć podatek minimalny (tzw. podatek przychodowy)?

Czy podstawa opodatkowania będzie jasna dla podatników? Aby obliczyć podstawę opodatkowania, trzeba będzie dokonać długich i niestety nie zawsze jasnych wyliczeń na podstawie dwóch matematycznych wzorów wskazanych w ustawie. Oczywiste jest, że do podstawy opodatkowania wchodzić będą nie tylko przychody, ale także wydatki. Co może jednak sprawić podatnikom trudność, to określenie które koszty wejdą do podstawy opodatkowania, a które nie.

Podatek minimalny – Polski Ład i określenie kosztów do podstawy opodatkowania

Jak wskazuje ustawodawca w uzasadnieniu do ustawy nowelizującej ustawy podatkowe, koszty nabycia określonych usług lub praw niematerialnych (m.in. usług doradczych, badania rynku, czy przeniesienia ryzyka niewypłacalności dłużnika z tytułu pożyczek innych niż udzielonych przez banki), stanowią odzwierciedlenie przepisów art. 15e, który zostanie uchylony i odpowiednio przeniesiony do niniejszej regulacji (w korelacji z właściwymi przepisami art. 15c ustawy o CIT). W praktyce jednak stosowanie art. 15e ustawy o CIT od początku jego obowiązywania powoduje wiele problemów, czego dowodem są liczne interpretacje Dyrektora KIS oraz wyroki sądów administracyjnych. Doprowadziło to do tego, że art. 15e ustawy o CIT skłonił wielu podatników do stosowania ostrożnego podejścia i limitowania w kosztach podatkowych wszystkich kosztów usług niematerialnych. Nie zawsze takie podejście jest jednak słuszne i można domniemywać, że batalie z fiskusem dotyczącym tych kosztów będą nadal trwać, z tym że zostaną teraz przeniesione na grunt przepisów o podatku minimalnym.

Podatek minimalny – kiedy wchodzi w życie?

Kiedy trzeba będzie zapłacić podatek minimalny? Przepisy wprowadzające podatek minimalny wejdą w życie już 1 stycznia 2022 r. Ustawodawca nie zdecydował się wprowadzić do ustawy w tym przypadku żadnych przepisów przejściowych, ani nie wskazał wprost (chociażby w uzasadnieniu do ustawy), kiedy należy dokonać pierwszej zapłaty podatku minimalnego. Wydaje się zatem, że podatek minimalny będzie należny już za 2022 r.

 

Okiem Eksperta EY

Wprowadzenie podatku minimalnego to rewolucyjna zmiana. To pierwszy raz w historii ustawodawca zdecydował się na opodatkowanie przychodu spółek kapitałowych. Co więcej, czas wprowadzenia nowej daniny też nie jest odpowiedni. Wiele firm boryka się bowiem z trudnościami w prowadzeniu biznesu spowodowanymi pandemią. Wiele z nich zostało uznanych przez rząd za najbardziej poszkodowanych przez COVID-19 i istnieje duże prawdopodobieństwo, że nie zdążyły one jeszcze przywrócić płynności w funkcjonowaniu swoich organizacji. Tymczasem muszą mierzyć się z kolejnymi obciążeniami podatkowymi.

Niewykluczone, że jednymi z podmiotów, których szczególnie dotknie nowy podatek będą hurtownie, sklepy i inne podmioty z sektora handlu hurtowego i detalicznego charakteryzujące się niską rentownością. Dlaczego? Otóż podatek minimalny jest liniowy i nie przewidziano żadnego limitu, czyli nie ma znaczenia np. wielkość płatnika, czy poziom zatrudnienia. Dodatkowo przy ustalaniu czy dany podmiot będzie płacił podatek minimalny nie będą uwzględniane różnice w rentownościach, co będzie szczególnie niekorzystne dla podmiotów handlu hurtowego i detalicznego, które osiągają bardzo niskie rentowności z powodu niskich marży. Dla ustalenia podstawy opodatkowania przyjęto wskaźnik rentowności podawany przez GUS, który stanowi średnią z wszystkich sektorów gospodarki. Szkoda, że ustawodawca nie wziął pod uwagę, że rentowność różni się w poszczególnych sektorach gospodarki. 

 

 

 

Przewodniki Podatkowe EY:
  • Przewodnik Podatkowy EY: Bezpieczny Pracownik i Pracodawca 2022
  • Przewodnik Podatkowy EY: Bezpieczny Podatnik 2022
  • Przewodnik Podatkowy EY: VAT 2022
  • Przewodnik Podatkowy EY: Global Trade - Akcyza, cło 2022

 

Bezpośrednio na maila

Bądź na bieżąco i subskrybuj newsletter EY

Subskrybuj

Podsumowanie

Nowy podatek dochodowy od osób prawnych (podatek minimalny) to jedna z najdalej idących zmian przewidzianych w Polskim Ładzie. Wbrew temu co zapowiadał resort finansów - obciąży on wiele spółek. Jak się okazuje nie tylko tych dużych. Podatek minimalny zapłacą również mniejsze podmioty. 

Kontakt

Chcesz dowiedziec sie wiecej? Skontaktuj sie z nami.

Informacje

Autor Tomasz Rolewicz

EY Polska, Doradztwo Podatkowe, Partner

Zespół Podatków Korporacyjnych (BTA - Business Tax Advisory).

Powiązane tematy Doradztwo podatkowe
  • Facebook
  • LinkedIn
  • Twitter