Finansın gelecek rotası

Fintek alanındaki gelişmeler, yapay zekânın hızla güçlenen değer önerisi, regülasyonların bölgesel risk algılarına göre farklılaşması ve geçmişten miras teknik altyapıların yarattığı zorluklar; dönüşümün yönünü stratejik konumlanmayla belirlemeyi zorunlu kılıyor.

Fintek ekosisteminin sunduğu esneklik, hız ve niş alanlara giriş kabiliyeti, müşteri beklentilerini yukarı taşıyor. Bu çevik yapıların etkisiyle tüketiciler artık daha kişiselleştirilmiş, anında erişilebilen ve zahmetsiz deneyimleri standart olarak talep ediyor. Türkiye’de ise bankalar, bu artan beklentilere karşı hem temel bankacılık ürünlerinde hem de katma değerli dijital hizmetlerde güçlü kalmaya çalışarak oldukça geniş bir alanda rekabet ediyor. EY’ın küresel araştırmaları da bankaların açık bankacılık, fintek iş birlikleri ve risk-uyum ajandasını eş zamanlı yönetmeye çalıştığını ortaya koyuyor.

Bu yoğun rekabet ortamında ayakta kalmanın temel koşulu ise yapay zekânın giderek ölçekli ve kurumsal düzeyde kullanımına bağlı. EY’ın Küresel CEO Görünümü araştırmasına göre finansal hizmetlerde yapay zekâ yatırımları pilot aşamadan çıkıp şirket geneline yayılmaya başlamış durumda; CEO’ların dörtte biri yapay zekâ projelerinin beklentilerin üzerinde değer sağladığını belirtiyor. Bu verimlilik ve müşteri deneyimi avantajı, yapay zekâyı artık “rekabetçi bir seçenek” olmaktan çıkarıp, sektörde var olmanın ön koşulu haline getiriyor.

Ancak dönüşüm yolculuğu yalnızca teknolojiyle hızlanmıyor; aynı zamanda regülasyonun bölgesel olarak farklılaşmasıyla zorlaşıyor. EY’ın Finansal Hizmetler Regülasyon Görünümü raporu, ABD, AB, İngiltere ve Asya'nın birbirinden oldukça farklı regülasyonlarla ilerlediğini gösteriyor. Bu durum, özellikle çok uluslu finansal kuruluşlar açısından ortak risk algısı oluşturmayı ve stratejik yön belirlemeyi güçleştiriyor. Yapay zekâ yönetişimi, dijital varlıklar, siber dayanıklılık ve tüketici koruması gibi alanlarda ülkeden ülkeye değişen gereklilikler, bankaları daha maliyetli ve titiz düşünülmüş bir uyum stratejisine zorluyor.

Bu karmaşık tabloda hem bankacılık hem sigortacılık sektörlerinde legacy sistemlerin gölgesi büyümeye devam ediyor. Bu geleneksel altyapılar; veri bütünlüğü, gerçek zamanlı analitik, ürün yeniliği, yapay zekânın güvenli ölçeklenmesi, ekosistem entegrasyonu ve rekabetçi hız gereklilikleri açısından kurumların elini zayıflatıyor. Pazar beklentilerinin sürekli değiştiği, teknolojilerin hızla geliştiği ve siber güvenlik tehditlerinin arttığı bir dönemde legacy yükü artık ertelenemez bir sorun haline geliyor.

Tüm bu gelişmeler ışığında finans sektöründe kritik soru giderek belirginleşiyor: Güçlü finansal geçmiş, geleceğin rekabetine dayanmak için yeterli olacak mı? Kurumların daha net bir stratejik yön belirlemesi gerekiyor. Platform bankacılığı mı, hizmet bankacılığı mı, açık bankacılık mı, neo-bankacılık mı, yoksa hepsinin kontrollü bir kombinasyonu mu? Finans sektöründe artık her oyuncunun rolünü net olarak belirlemesi stratejik açıdan büyük önem taşıyor. Bu rol yalnızca teknoloji yatırımlarını değil; yetenek yapılanmasını, sermaye tahsisini ve iş ortaklığı modellerini de şekillendirecek.

EY’ın küresel analizleri, belirsizliğin arttığı bu dönemde en başarılı kurumların; net bir odak belirleyen, yapay zekâyı iş modelinin merkezine alan, regülasyonun ilerisinde bir yaklaşımla hareket eden ve legacy dönüşümünü kademeli ancak kararlı bir yol haritasıyla yönetenler olacağını gösteriyor.

*EY Türkiye Teknoloji Danışmanlığı Hizmetleri Direktörü Fatma Cengiz'in Capital Dergisi için hazırladığı makaleden alınmıştır.

Makaledeki bilgi ve açıklamalardan dolayı EY ve/veya Kuzey YMM ve Bağımsız Denetim A.Ş.’ye sorumluluk iddiasında bulunulamaz. Mevzuatın sık değiştirilen ve farklı anlayışlarla yorumlanabilen yapısı nedeniyle, herhangi bir konuda uygulama yapılmadan önce konunun uzmanlarından profesyonel yardım alınmasını tavsiye ederiz.