Celna perspektywa. Nowe cła USA i ich wpływ na biznes w Polsce

Cła wzajemne to opłaty nałożone przez jeden kraj na towary importowane z innego państwa, które również wprowadza podobne opłaty na produkty przywożone z pierwszego kraju. Tego rodzaju działania mają na celu wyrównanie warunków handlowych oraz ochronę krajowych producentów przed konkurencją z zagranicy.

Cła odwetowe są formą reakcji na działania handlowe innego kraju, które uznane zostały za niesprawiedliwe lub szkodliwe. Kiedy jeden kraj wprowadza cła na towary importowane, drugi kraj może odpowiedzieć na to, wprowadzając własne cła na produkty z pierwszego kraju. Cła odwetowe mają na celu wywarcie presji na przeciwnika w negocjacjach handlowych oraz ochronę krajowego rynku przed negatywnymi skutkami takich działań.

W obydwu przypadkach, ceł wzajemnych i odwetowych, celem jest nie tylko ochrona lokalnych przedsiębiorstw, ale także wywarcie wpływu na politykę handlową innych państw.

W dniu 31 lipca prezydent USA Donald Trump podpisał Executive Order – rozporządzenie, które na kilkadziesiąt państw, w tym na kraje należące do UE, wprowadza „cła odwetowe”. 

Na podstawie Executive Order można wyróżnić trzy grupy państw ze względu na wysokość taryf celnych przywozowych płatnych w związku z importem towarów do USA:

• państwa, w stosunku do których bazowa stawka celna przekroczy w USA 15%: Kanada, Meksyk (wyższe cła czasowo wstrzymane), Tajwan, Brazylia, RPA, Szwajcaria, kraje Azji Południowo-Wschodniej, w tym Indie, wybrane państwa Afryki Północnej,
• państwa, w stosunku do których bazowa stawka celna w USA wynosić będzie 15%: kraje UE, Turcja, Japonia, Korea Południowa, Izrael, część państw Ameryki Południowej i Afryki,
• państwa (lub terytoria), w stosunku do których bazowa stawka celna w USA wynosić będzie 10%: Wielka Brytania, Falklandy oraz państwa, które nie zawarły jeszcze porozumienia z USA (m.in. kraje Zatoki Perskiej – Zjednoczone Emiraty Arabskie, Katar, Arabia Saudyjska)

Od 7 sierpnia 2025 r. obowiązuje nowa taryfa celna na import towarów z Unii Europejskiej do Stanów Zjednoczonych. Zgodnie z podpisanym przez prezydenta USA Executive Order stawka na większość towarów wynosi 15%, co jest zgodne z ogłoszonym 27 lipca 2025 r. politycznym porozumieniem dotyczącym ramowej umowy handlowej między UE a USA. 

Wyjątki od tej zasady (m.in. leki generyczne) będą uzgodnione w trakcie prac nad finalnym porozumieniem. 

W świetle nowych taryf celnych istnieje kilka strategii, które mogą pomóc Twojej firmie zminimalizować koszty. Oto niektóre z nich:

• możliwość obniżenia wartości celnej importowanych do UE towarów,
• możliwość dokonania odmiennej klasyfikacji celnej od stosowanej przez spółkę,
• prawo do skorzystania ze specjalnych procedur celnych np. składowanie celne, uszlachetnianie czynne lub bierne, procedura końcowego przeznaczenia,
• prawo do skorzystania z autonomicznych zawieszeń celnych lub kontyngentów taryfowych,
• prawo do skorzystania z obniżonych stawek celnych,
• możliwość obniżenia kosztów VAT importowego poprzez zastosowanie tzw. procedury 33a ustawy o VAT.

Zastosowanie powyższych strategii może znacząco obniżyć obciążenia celne i poprawić efektywność kosztową Twojej firmy. Warto dokładnie przeanalizować dostępne opcje i wybrać te, które najlepiej odpowiadają specyfice Twojej działalności.

Przykład

Wyobraź sobie, że prowadzisz firmę eksportującą stalowe szyny do USA. Nie wszystkie wyroby stalowe czy aluminiowe będą podlegać nowym taryfom. Na przykład, szyny stalowe używane do pociągów lub tramwajów będą objęte 25% cłem w UE, ale szyny stalowe do pojazdów przemysłowych używanych w magazynach czy na lotniskach – już nie. Weryfikacja, czy Twój produkt podlega podwyższonym cłom, wymaga przeanalizowania tysięcy rekordów, co może być wyzwaniem dla Twojego zespołu.

Dodatkowym utrudnieniem jest to, że nomenklatura scalona UE (CN) podlega stałym zmianom. Opisy poszczególnych kodów CN są regularnie aktualizowane, a wytyczne dotyczące ich stosowania zmieniają się średnio raz do roku. Brak regularnej aktualizacji prawidłowości stosowanych kodów celnych może prowadzić do problemów.

Jeśli masz w swoim portfolio dużą ilość produktów, analiza prawidłowości kodów CN i pochodzenia celnego staje się jeszcze bardziej skomplikowana. Jak przeprowadzić taką analizę?

Przeprowadzenie weryfikacji czy wyrób, który kupujesz lub sprzedajesz, podlega podwyższonym cłom w USA lub UE, wymaga dokładnej analizy kodów unijnej taryfy celnej (CN) lub taryfy amerykańskiej (HTS). Nawet drobne różnice w budowie lub przeznaczeniu towaru mogą powodować znaczne różnice w stawce celnej. Przykładowo: diamenty podlegają 25% stawce celnej tylko wtedy, gdy są zamocowane, np. jako część biżuterii.

Międzynarodowe taryfy celne mogą znacząco zakłócać łańcuchy dostaw, wpływając na różne aspekty działalności biznesowej. Wprowadzenie ceł na towary importowane zwiększa koszty dla przedsiębiorstw, które polegają na zagranicznych dostawcach. W rezultacie firmy często muszą podwyższać cen swoich produktów, licząc się ze spodziewanym spadkiem popytu.

Dodatkowo taryfy celne wpływają na możliwą decyzję danego przedsiębiorstwa dotyczącą zmiany dostawców lub lokalizacji produkcji. To wiąże się z dodatkowymi kosztami i czasem potrzebnym na przystosowanie się do nowych warunków. Zakłócenia w łańcuchu dostaw mogą również prowadzić do opóźnień w dostawach, co negatywnie wpływa na terminowość realizacji zamówień i może zaszkodzić reputacji firmy.

W dłuższej perspektywie przedsiębiorstwa mogą być zmuszone do przemyślenia swoich strategii zakupowych i produkcyjnych, co może prowadzić do większej lokalizacji produkcji lub dywersyfikacji źródeł dostaw. Takie zmiany mogą być kosztowne i czasochłonne, a także wpłynąć na konkurencyjność firmy na rynku. W rezultacie międzynarodowe taryfy celne mogą wprowadzać niepewność i ryzyko, które przedsiębiorstwa muszą uwzględnić w swoich planach strategicznych.

Od 1 sierpnia 2025 r. cło na samochody osobowe i części samochodowe importowane z UE do USA została obniżone z 27,5% na 15%.  To efekt prac nad finalną wersją porozumienia handlowego osiągniętego w lipcu między UE a USA.

Jednocześnie USA zapowiedziały 25-proc. stawkę na samochody ciężarowe, która ma obowiązywać od 1 listopada 2025 r. 

• Zidentyfikuj kod HS (Harmonized System).
• Sprawdź na oficjalnych stronach: U.S. Customs and Border Protection (CBP), aby zweryfikować stawki dla konkretnego kodu HS.
• Skonsultuj się z ekspertem ds. celnych lub doradcą podatkowym, który pomoże ustalić właściwą stawkę celną.

Aby zweryfikować, czy wyrób, który kupujesz lub sprzedajesz, podlega podwyższonym cłom w USA lub UE, konieczna jest szczegółowa analiza kodów taryfowych unijnej taryfy celnej (CN) lub taryfy amerykańskiej (HTS). Niewielkie różnice w konstrukcji lub przeznaczeniu towaru mogą prowadzić do znacznych różnic w stawce celnej. Na przykład: diamenty są obciążone 25% stawką celną tylko wtedy, gdy są osadzone, na przykład jako element biżuterii.