Pakiet uproszczeń UE: pierwsze wnioski dotyczące Tax Omnibus i DAC recast

Komisja Europejska opublikowała dwa istotne projekty legislacyjne wpisujące się w szerszą agendę upraszczania przepisów podatkowych w Unii Europejskiej. Tax Omnibus oraz DAC recast mają na celu ograniczenie złożoności regulacyjnej, zmniejszenie obciążeń administracyjnych oraz poprawę konkurencyjności unijnego rynku. Proponowane zmiany mogą mieć znaczący wpływ na pozycje podatkowe przedsiębiorstw, obowiązki raportowe, modele operacyjne oraz struktury inwestycyjne w całej UE.

Dlaczego to ważne

Obecny system unijnych regulacji podatkowych charakteryzuje się równoległym funkcjonowaniem wielu dyrektyw dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych i wymiany informacji. Dyrektywy te były wdrażane w różnym czasie i w odmienny sposób w poszczególnych państwach członkowskich, co doprowadziło do powstania istotnych rozbieżności i zwiększonej złożoności dla podatników.

Nowe inicjatywy mają na celu:

• uproszczenie i ujednolicenie istniejących regulacji,
• ograniczenie obowiązków raportowych i compliance,
• zwiększenie pewności prawa,
• poprawę mechanizmów rozstrzygania sporów,
• wzmocnienie atrakcyjności inwestycyjnej UE.

Zakłada się, że DAC recast może zostać przyjęty do końca 2026 r., natomiast prace nad Tax Omnibus mogą potrwać dłużej z uwagi na konieczność jednomyślnej zgody państw członkowskich.

Kluczowe elementy Tax Omnibus

Tax Omnibus obejmuje zmiany w szeregu kluczowych dyrektyw dotyczących opodatkowania bezpośredniego.

• Dyrektywa Interest-Royalty - propozycja przewiduje rozszerzenie zwolnienia z podatku u źródła (WHT) na płatności odsetek i należności licencyjnych w ramach UE niezależnie od poziomu udziałów kapitałowych, przy jednoczesnym wzmocnieniu przepisów antyabuzywnych. Może to znacząco rozszerzyć zakres stosowania zwolnień, ale również zwiększyć znaczenie analizy substancji ekonomicznej.
• Dyrektywa Parent-Subsidiary - planowane jest objęcie zwolnieniem z WHT oraz eliminacją opodatkowania na poziomie udziałowca dywidend bez względu na poziom zaangażowania kapitałowego. To istotny krok w kierunku uproszczenia opodatkowania przepływów wewnątrzgrupowych w UE.
• Dyrektywy ATAD - proponowane zmiany obejmują m.in.:

• wprowadzenie ulgi na działalność badawczo-rozwojową (R&D allowance),
• modyfikację zasad ograniczenia kosztów finansowania dłużnego,
• zmiany w regulacjach dotyczących zagranicznych jednostek kontrolowanych (CFC),
• dostosowanie przepisów dotyczących struktur hybrydowych,
• aktualizację ogólnej klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania (GAAR).

• Dyrektywa w sprawie połączeń spółek - planowane jest dostosowanie regulacji do aktualnych przepisów prawa spółek UE, co może ułatwić transgraniczne reorganizacje.
• Dyrektywa o rozwiązywaniu sporów - proponowane są usprawnienia proceduralne mające na celu zwiększenie efektywności rozwiązywania sporów podatkowych między państwami członkowskimi.
• Dyrektywa FASTER - zmiany w zakresie szybszego zwrotu nadpłaconego podatku u źródła mają zostać dostosowane do nowych zasad dotyczących opodatkowania dywidend, odsetek i należności licencyjnych.

Kluczowe elementy DAC recast

DAC recast zakłada konsolidację wszystkich dotychczasowych wersji dyrektywy DAC w jeden spójny akt prawny oraz dalszy rozwój mechanizmów automatycznej wymiany informacji.

Jedną z istotnych zmian jest zmniejszenie zakresu raportowania schematów podatkowych:

• wyłączenie dla podmiotów objętych zasadami Pillar Two (przy spełnieniu określonych warunków),
• usunięcie kategorii cech rozpoznawczych (Hallmark) A,
• modyfikacja pozostałych kategorii Hallmarks,
• wydłużenie terminów raportowania.

Zmiany te mogą prowadzić do realnego ograniczenia obciążeń compliance dla wielu podatników.

Raportowanie platform cyfrowych (DAC7)

Proponowane zmiany obejmują:

• zniesienie progów aktywności,
• podwyższenie progu wartościowego z 2 000 EUR do 3 000 EUR.

Country-by-Country Reporting i Pillar Two

Wprowadzona ma zostać możliwość złożenia jednego powiadomienia obejmującego zarówno raportowanie CbCR, jak i informacji o podatku wyrównawczym, co może uprościć procesy raportowe w grupach międzynarodowych.

Pozostałe zmiany

• rezygnacja z raportowania niektórych kategorii dochodów (np. produktów ubezpieczeń na życie),
• rozszerzenie wymiany informacji o beneficjentach rzeczywistych nieruchomości.

Narzędzie weryfikacji TIN

Komisja Europejska planuje wdrożenie narzędzia umożliwiającego weryfikację numerów identyfikacji podatkowej (TIN), co ma poprawić jakość raportowanych danych.

Implikacje dla biznesu

Proponowane zmiany mogą mieć szeroki wpływ na działalność przedsiębiorstw, w szczególności w obszarach:

• struktur podatkowych i finansowania – rozszerzenie zwolnień z WHT może wpłynąć na istniejące modele przepływów,
• obowiązków raportowych – ograniczenie DAC6 przy jednoczesnych zmianach w innych reżimach raportowych,
• modeli operacyjnych – potencjalne uproszczenia mogą sprzyjać reorganizacji struktur,
• decyzji inwestycyjnych – większa przewidywalność może zwiększyć atrakcyjność inwestycji w UE.

Jednocześnie ostateczny zakres wpływu będzie zależeć od kształtu przyjętych regulacji oraz sposobu ich implementacji w poszczególnych państwach członkowskich.