NSA: praca zdalna bez wskazania miejsca jej wykonywania nie tworzy zakładu podatkowego w Polsce

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 stycznia 2026 r. (sygn. II FSK 556/23) uchylił zarówno wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, jak i interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, uznając, że zatrudnienie przez spółkę irlandzką pracowników w Polsce - bez wskazania im konkretnego miejsca wykonywania pracy - nie prowadzi do powstania zakładu (stałej placówki) na terytorium Polski w rozumieniu ustawy o CIT oraz umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania między Polską a Irlandią.

Stan faktyczny sprawy

Sprawa dotyczyła spółki z siedzibą w Irlandii, będącej rezydentem podatkowym tego państwa, która planowała zatrudnienie dwóch pracowników wykonujących pracę na terytorium Polski. Pracownicy mieli być zatrudnieni na podstawie umów o pracę, otrzymać od spółki laptopy oraz niezbędny sprzęt informatyczny, jednak spółka nie zamierzała tworzyć w Polsce biura ani innej infrastruktury lokalowej.

Kluczowe było to, że pracodawca nie określił miejsca wykonywania pracy - decyzja, czy praca będzie wykonywana z domu, czy z przestrzeni typu open space, została pozostawiona wyłącznie pracownikom. Spółka nie miała prawa do dysponowania mieszkaniami pracowników, nie sprawowała nad nimi kontroli i nie zobowiązywała ich do wykonywania pracy w jakiejkolwiek konkretnej lokalizacji. Pracownicy nie posiadali również pełnomocnictw do zawierania umów ani podejmowania decyzji w imieniu spółki.

Dyrektor KIS uznał jednak, że w takiej sytuacji dochodzi do powstania zakładu podatkowego w Polsce, a stanowisko to podzielił WSA w Gliwicach. Rozstrzygnięcia te zostały następnie zaskarżone do NSA.

Stanowisko NSA

NSA nie zgodził się z oceną organu podatkowego i sądu I instancji. Zdaniem NSA dla powstania zakładu w postaci stałej placówki konieczne jest istnienie fizycznie wyodrębnionego miejsca prowadzenia działalności, które pozostaje do dyspozycji zagranicznego przedsiębiorcy. Sam fakt zatrudnienia pracowników w Polsce oraz wyposażenia ich w sprzęt służbowy nie jest wystarczający do spełnienia tego warunku.

Sąd odwołał się do Komentarza do Modelowej Konwencji OECD, wskazując, że placówka musi być „wydzielona z przestrzeni”, a zagraniczny pracodawca musi mieć wpływ na miejsce, w którym działalność jest wykonywana. Jeżeli pracodawca nie wskazuje miejsca pracy, nie narzuca korzystania z określonej lokalizacji i nie ma możliwości faktycznego dysponowania takim miejscem, nie można mówić o istnieniu placówki.

NSA zaznaczył również, że skoro w analizowanym stanie faktycznym nie dochodzi w ogóle do powstania placówki, to bezprzedmiotowe staje się badanie jej stałego charakteru.

Znaczenie wyroku

Wyrok NSA ma istotne znaczenie praktyczne dla zagranicznych podmiotów zatrudniających pracowników w Polsce w modelu pracy zdalnej lub hybrydowej. Orzeczenie potwierdza, że brak wskazania miejsca wykonywania pracy oraz brak kontroli pracodawcy nad lokalizacją pracy mogą skutecznie wykluczać powstanie zakładu podatkowego w Polsce, nawet jeśli praca ma charakter stały i jest wykonywana przez pracowników zatrudnionych na podstawie umów o pracę.

Współautorką tekstu jest Dominika Danilewicz, Senior w Zespole Podatków Międzynarodowych, EY Polska