Przez lata zarządzanie pracownikami zatrudnionymi na umowę o pracę było w organizacjach domeną funkcji HR. To HR odpowiadał za cały cykl życia pracownika – od planowania zatrudnienia, przez rekrutację, onboarding, rozwój, ocenę, aż po offboarding. Procesy te są dziś w większości firm ustandaryzowane, kontrolowane i osadzone w jasno określonych ramach prawnych.
Jednocześnie struktura siły roboczej w firmach dynamicznie się zmienia. Obok pracowników etatowych coraz częściej funkcjonują współpracownicy realizujący zadania w elastycznych formach: na kontraktach B2B, umowach cywilnoprawnych, jako freelancerzy, konsultanci, eksperci projektowi czy pracownicy tymczasowi. I choć ich liczba oraz znaczenie biznesowe rosną, w wielu organizacjach nadal brakuje jednej, odpowiedzialnej funkcji, która zarządzałaby tą grupą w sposób całościowy.
Newsletter Ludzie w Firmie
Subskrybuj newsletter i otrzymuj najważniejsze informacje na temat zmian w przepisach PIT, ZUS, a także materiały o nowych trendach HR.
W praktyce „zarządzanie” kontraktingiem bywa rozproszone. Biznes decyduje o potrzebie, prawnicy opiniują umowy, finanse zajmują się rozliczeniami, procurement negocjuje stawki, IT przyznaje dostępy, a HR często pozostaje poza głównym nurtem tych decyzji. Brakuje natomiast jednego właściciela, który spinałby te elementy w spójny, bezpieczny i transparentny proces.
Taki model działania generuje ryzyka: brak kontroli nad skalą współprac zewnętrznych, niespójność warunków, niejednolite standardy onboardingu i offboardingu, a przede wszystkim ryzyka prawne, podatkowe i składkowe.
Otoczenie regulacyjne wokół elastycznych form współpracy staje się coraz bardziej wymagające. Organy kontrolne, sądy oraz sami współpracownicy coraz częściej analizują rzeczywisty charakter relacji z firmą. Kluczowe znaczenie mają kwestie:
Brak jasnych polityk i procesów przestaje być wyłącznie problemem operacyjnym – staje się realnym ryzykiem biznesowym i reputacyjnym.
Jednocześnie nie sposób ignorować faktu, że coraz więcej specjalistów świadomie wybiera elastyczne formy współpracy. Autonomia, projektowość i możliwość samodzielnego kształtowania kariery są dziś realną alternatywą dla etatu. Firmy, które chcą pozostać konkurencyjne, muszą nauczyć się zarządzać tą formą współpracy w sposób profesjonalny, przewidywalny i bezpieczny. Odpowiedzią na te wyzwania jest wyodrębnienie funkcji zarządzającej całością współprac zewnętrznych.
W literaturze i praktyce rynkowej funkcja ta występuje pod różnymi nazwami: Contingent Workforce Manager, External Workforce Manager, Extended Workforce Lead, Non-Employee Workforce Manager czy Total Talent Management Lead.
Niezależnie od nazwy, jej istota pozostaje niezmienna: zapewnienie spójnego, zgodnego z prawem i efektywnego zarządzania współpracownikami niebędącymi pracownikami etatowymi – od decyzji o modelu współpracy, przez onboarding, aż po zakończenie kontraktu.
Dojrzała funkcja zarządzania contingent workforce obejmuje m.in.:
Nie jest to rola dla osoby o wąskiej specjalizacji. Idealny kandydat łączy kompetencje z obszaru HR, prawa, compliance i zarządzania ryzykiem.
Kluczowe kompetencje twarde:
Kompetencje miękkie – równie krytyczne:
To rola wymagająca seniority, autorytetu i realnego umocowania w strukturze organizacyjnej.
W efekcie funkcja istnieje jedynie formalnie, nie realizując swojego rzeczywistego celu.
Kontrakting nie jest już pobocznym zjawiskiem – w wielu organizacjach kontrakatorzy stanowią istotną część całej siły roboczej. Tak jak kiedyś wyodrębnienie funkcji HR było odpowiedzią na rosnącą skalę zatrudnienia, tak dziś stworzenie roli Contingent Workforce Managera jest naturalnym krokiem w stronę dojrzałego zarządzania całością zasobów ludzkich.
Firmy, które podejdą do tego tematu strategicznie, zyskają nie tylko bezpieczeństwo regulacyjne, ale także przewagę konkurencyjną w świecie pracy, który coraz częściej opiera się na elastyczności.
Jak EY może pomóc
Wspieramy organizacje w takich obszarach, jak podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) oraz ubezpieczenia społeczne (ZUS). Dowiedz się, jak zarządzać procesami rozliczeń i zadbać o efektywność kosztową.
Przeczytaj więcej
Zaufaj ekspertom EY Polska w dziedzinie podatków osobistych. Nasze doświadczenie i wiedza pozwalają nam zapewnić Ci kompleksowe doradztwo podatkowe!
Przeczytaj więcej
Kancelaria EY Law świadczy kompleksowe usługi z zakresu prawa pracy oraz praktyk HR w Polsce i za granicą. Skontaktuj się z nami po profesjonalną pomoc!
Przeczytaj więcejPolecane artykuły
Nowe uprawnienia PIP i ryzyka dla pracodawców
Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) ma zyskać nowe uprawnienia, by mogła skutecznie egzekwować przepisy prawa pracy, tj. przede wszystkim do wydawania decyzji administracyjnych przekształcających nieprawidłowo zawarte umowy cywilnoprawne (w tym umowy zlecenia, umowy o dzieło, umowy B2B) w umowy o pracę. Nowe uprawnienia PIP mają na celu zwiększenie efektywności kontroli oraz ochrony praw pracowników. Jednak dla pracodawców oznaczają one także nowe wyzwania i potencjalne ryzyka.
Współpraca B2B, uznawana za jedną z najbardziej efektywnych form relacji biznesowych, coraz częściej staje się przedmiotem zainteresowania urzędów skarbowych.
Test Przedsiębiorcy – sprawdź bezpieczeństwo współpracy B2B przed kontrolą
W przestrzeni publicznej ponownie pojawił się temat testu przedsiębiorcy. Ideą takiego narzędzia byłaby przede wszystkim weryfikacja osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą.