Badanie EY: AI wzmacnia rolę i pozycję CFO w zarządzaniu biznesem

AI przyspiesza zmianę i obnaża dotychczasowe ograniczenia

Dezaktualizacja mierników jest w dużej mierze efektem dynamicznego rozwoju technologii i zmiany modeli biznesowych. Dla przykładu, sztuczna inteligencja tworzy nowe źródła wartości, których nie da się łatwo uchwycić tradycyjnymi wskaźnikami.

CFO dostrzegają potencjał tej technologii przede wszystkim w analizie danych (49% wskazań), prognozowaniu wzrostu (45%) i dynamicznym ustalaniu cen (41%).

Jak się jednak okazuje, poziom przygotowania organizacji do jej wdrożenia pozostaje niski – tylko 21% CFO ocenia gotowość do wykorzystania AI jako wysoką, a tylko niespełna 15% zespołów finansowych czuje się pewnie w pracy z tą technologią.

Do najczęściej zgłaszanych barier, powstrzymujących organizacje przed implementacją sztucznej inteligencji, należą jakość danych (61%), trudności w uzasadnieniu korzyści (51%) oraz niedobory kompetencji (50%). Ostatni czynnik nie dotyczy jedynie umiejętności technicznych, ale także menedżerskich. Aż 68% wskazuje na potrzebę nowych stylów przywództwa, a połowa (50%) podkreśla konieczność rozwoju kompetencji liderskich w całych zespołach finansowych. Dyrektorzy finansowi zauważają także nierówności w tym obszarze. Ponad jedna trzecia CFO (38%) uważa, że ich własne kompetencje rozwijają się szybciej niż umiejętności ich zespołów.

- Globalnie tylko około jedna piąta organizacji jest gotowa na wykorzystanie AI w finansach. Dobrze ilustruje to skalę wyzwania związanego z wdrażaniem transformacyjnych rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji w tej dziedzinie. Dla porównania, jak wynika z badania EY „Jak polskie firmy wdrażają AI”, sztuczna inteligencja rozwija się najszybciej w obszarach takich jak IT, obsługa klienta czy marketing, podczas gdy kwestie powiązane z finansami pozostają na odległym szóstym miejscu. Nie wynika to z braku potencjału, lecz ze złożonego charakteru funkcji finansowej, która jest ściśle regulowana i operuje na dużej ilości wrażliwych danych. W praktyce oznacza to, że zanim AI zacznie realnie wspierać decyzje finansowe, organizacje muszą nadrobić zaległości w obszarze jakości i weryfikowalności danych, usprawnienia wielu procesów i zdobycia nowych kompetencji – mówi Anna Zaremba, Partnerka w dziale CFO Consulting w EY Polska.

Nowa rola CFO

W obliczu zmian zachodzących w rzeczywistości biznesowej konieczne jest przedefiniowanie roli CFO i rozszerzenie jej o działania mające wpływ na tworzenie wartości w organizacji. Dyrektorzy finansowi są na to gotowi – 60% z nich chce przewodzić w tym obszarze. Okazuje się jednak, że ich funkcja wciąż jest postrzegana bardzo wąsko. W rzeczywistości bowiem tylko 25% faktycznie wpływa na kluczowe decyzje inwestycyjne. Ponadto tylko 27% organizacji widzi w finansach strategicznego partnera.

- Rola CFO wyraźnie przesuwa się od kontroli i raportowania w stronę tworzenia realnej wartości. Trend ten widać także w Polsce, gdzie dyrektorzy finansowi coraz częściej angażują się w obszary strategiczne i transformacyjne. Wyzwanie polega na efektywnym wykorzystaniu tego ogromnego potencjału w procesie podejmowania kluczowych decyzji biznesowych, a to wymaga nie tylko zdobywania nowych kompetencji i stosowania nowych mierników, które wciąż są wypracowywane, ale - przede wszystkim - mentalnej zmiany w podejściu do postrzegania CFO jako partnera strategicznego, a nie wyłącznie recenzenta i sprawozdawcy działań firmy – podsumowuje Mikołaj Rytel, Partner Zarządzający Assurance w EY Polska.

O badaniu

Badanie „EY Global DNA of the CFO” zostało zrealizowane w pierwszym kwartale 2026 r. na próbie 1 610 dyrektorów finansowych i liderów funkcji finansowej z 28 krajów. Respondenci reprezentowali organizacje o dużej skali działalności (co najmniej 1 mld USD przychodów lub aktywów). Uzupełnieniem ankiety było 16 pogłębionych wywiadów z CFO oraz ekspertami EY, koncentrujących się m.in. na roli CFO w tworzeniu wartości, wykorzystaniu AI, transformacji finansowej oraz współpracy z biznesem.